Zonneboiler of warmtepomp?

Met een hr-ketel adviseren wij een zonneboiler, want die neemt bijna de helft van je gas voor warm water over. Heb je al een volledig elektrische warmtepomp, dan is een zonneboiler juist minder zinvol: die regelt je warme water al, en juist de zomer waarin een zonneboiler het meeste zou leveren is het moment dat de warmtepomp het zuinigst doet.

Het zijn geen concurrenten die dezelfde taak hebben. Een zonneboiler maakt water warm; een warmtepomp verwarmt je huis en maakt water warm. De vraag is dus niet welke beter is, maar welke je nog nodig hebt.

Wat elk van de twee doet

Een zonneboiler is een zonnecollector op je dak met een voorraadvat binnen. Volgens Milieu Centraal levert die in de zomer bijna al je warme water, en in de winter lukt dat niet, ook niet met een grote zonneboiler. Dan neemt je hr-ketel het over.

Een warmtepomp haalt warmte uit buitenlucht of bodem en verwarmt de hele woning. Het warme water komt uit een voorraadvat in de binnenunit. Volgens Milieu Centraal is een hybride warmtepomp ongeveer 6.200 euro en een volledig elektrische ongeveer 12.000 euro inclusief btw en plaatsen, en verbruikt een volledig elektrische volgens hen 3.400 kWh stroom per jaar.

Het verschil dat telt: de zomer

Dit is het belangrijkste verschil tussen de twee. De zonneboiler en de volledig elektrische warmtepomp leveren op precies hetzelfde moment: de zomer. En dat is volgens Milieu Centraal het moment waarop een warmtepomp extra zuinig werkt, met buitenlucht die dan het beste past bij de temperatuur binnen.

Milieu Centraal schrijft het zelf: bij een volledig elektrische warmtepomp is een zonneboiler niet zomaar een aanrader, omdat die het warme water al duurzaam en energiezuinig regelt, en dat de zomer juist de periode is waarin de warmtepomp extra zuinig werkt.

Wanneer een zonneboiler wél logisch is

Volgens Milieu Centraal is een zonneboiler een nuttige en duurzame maatregel bij een hr-ketel of een hybride warmtepomp. Met een hr-ketel bespaart die volgens hen zo’n 150 m³ gas per jaar in een huishouden van drie personen.

Er is nog een situatie waarin een zonneboiler aantrekkelijk is en die raakt aan zonnepanelen. Heb je al zonnepanelen en dek je daarmee je stroomverbruik vrijwel helemaal af, dan zit je aan het maximum van de salderingsregeling volgens Milieu Centraal, en leveren extra panelen geen financieel voordeel op. In dat geval kan een zonneboiler meer opleveren.

En een dak dat deels in de schaduw ligt, speelt ook in dat voordeel. Volgens Milieu Centraal heeft een zonneboiler veel minder last van schaduw dan zonnepanelen: de opbrengst neemt wel wat af, maar veel minder.

Als je toch al volledig elektrisch verwarmt

Milieu Centraal zegt dat je een bestaande zonneboiler gewoon in gebruik kunt blijven als je overstapt, maar dat de besparing op zowel CO2 als energiekosten dan een stuk lager is dan bij een hr-ketel. Ook noemt zij dat het bestaande voorraadvat dan niet meer nodig is.

Dat is dus een overweging van een andere orde: je hebt het al staan. Het punt is of het nog zinvol is om erin te investeren, en dat is een andere vraag dan beginnen met welke.

Wat het kost en wat je terugkrijgt

Volgens Milieu Centraal kost een zonneboiler voor drie personen ongeveer € 4.100 inclusief installeren, met ongeveer € 1.200 subsidie. Voor vijf personen is dat ongeveer € 5.800 met ongeveer € 1.800 subsidie.

De RVO schrijft dat de subsidiebedragen voor een zonneboiler gemiddeld tussen € 300 en € 1.750 liggen, en dat het bedrag afhangt van het collectoroppervlak en de inhoud van het voorraadvat. Ook een warmtepomp valt onder de ISDE, met een eigen meldcodelijst. Combineer je beide met een isolatiemaatregel binnen 24 maanden, dan verdubbelt het subsidiebedrag voor de isolatie volgens de RVO.

Onze artikelen gaan dieper in op de bedragen: wat het kost en welke subsidie je krijgt staat bij zonneboiler kosten en subsidie, en de aanschaf en energiekosten van een warmtepomp bij onze uitleg over de kosten van een warmtepomp.

Valt je keuze op zonnewarmte, dan helpt welke zonneboiler past bij je cv je kiezen op het aantal personen, de druk in het systeem en de ruimte naast je cv-ketel.

Wat de toekomst met je doet

Het punt dat Milieu Centraal het scherpst formuleert: de aanschaf van een zonneboiler is vooral zinvol als je hem de komende 15 jaar nog combineert met de hr-ketel. Wie nu al weet dat hij binnen enkele jaren naar een volledig elektrische warmtepomp gaat, doet er volgens hen beter aan die eerste stap te zetten en de zonneboiler daarna te kiezen of over te slaan.

Dat is een afweging die je niet met een productlijst kunt maken, maar wel met een tijdlijn. Hoeveel jaar is je ketel nog gepland? En heb je plannen om je dak of isolatie aan te pakken? Bij een zonneboiler bepaalt de RVO het bedrag aan de hand van het collectoroppervlak en de vatinhoud. Kies je voor later, dan koop je een systeem dat bij dat latere verwarmingssysteem hoort.

Meer over de volledige keuze tussen gas en elektrisch staat in onze vergelijking tussen warmtepomp en cv-ketel. Wil je weten wat je nu al kunt doen zonder dat je iets aanschaft, kijk dan bij onze uitleg over de isolatiesubsidie en bij welke zonnepanelen bij je dak passen.

Reken het zelf uit

Met de rekenhulp voor gas naar kWh reken je je gasverbruik om naar kilowattuur, zodat je gas en stroom met elkaar kunt vergelijken.